Mitologia, Euskal leienden bideetan
Aurten, Irisarriko Ospitalea Departamenduko Ondare Hezkuntzarako Zentroak gonbidatzen ditu bisitariak euskal leienden bideak ikertzera.
Erakusketa nagusia
2026eko martxoaren 12tik urriaren 10era
Euskal mitologiak XIX. mendeaz geroztik interes zientifiko eta literario handia pizten badu ere, oraingo ikerketaren egoera ez da eskuragarria publiko zabalarentzat. Horrekin batera, garai batean kontakizun eta leienda horien bizitasuna segurtatzen zuen ahozko tradizioa emeki emeki ahulduz joan da.
Testuinguru horretan, erakusketa anbizio bikoitz batean kokatzen da : gaur egunko aurrerapen zientifikoak agerian jartzea, eta kontalari, biltzaile eta artistek mendeetan zehar transmititu duten ondare hori partekatzea, horiek eraman baitute, gaur egun ere, kontakizun fundatzaile horien boza.
Horrela, 2026an, Ospitaleak euskal mitologiari eskainitako erakusketa bat proposatuko du. Ikertzaile berezituen parte-hartzeari eta erakunde partaideen laguntzari esker, erakusketak argiztapen zientifiko berritua proposatuko du. Halaber, ahozko tradiziotik sortutako ipuin bilduma zabal bat aurkitzeak, eta kontakizun horiek osatzen dituzten pertsonaia eta giroekin topo egiteak, unibertso mitologiko horren bihotzean murgiltze oso bat bizitzera gonbidatuko dute publikoa.
Euskal mitologiaren aberastasuna ezagut ezazu, unibertso ezaguna eta aldi berean ezezaguna. Nor dira euskal leiendetan aurkitzen diren figura horiek ? Eta zein da kontakizun horien egiazko jatorria ?
Ospitaleak ondare immaterial hori eskainitako erakusketa pedagogiko bat proposatzen du, hiru espazioetan antolatua dena :
–murgiltze espazio bat, leiendetan murgiltzeko asmoz dekoratuei, testu poetikoei eta ipuinen entzuteari esker.
–espazio zientifiko bat, ikerketaren gaur egunko egoera eta mito horien interpretazio desberdinak aurkezteko
–espazio garaikide bat, berrinterpretazio artistikoak argitan ezartzeko : ilustrazioak, ikusgarriak, dantza, zinema…
Erakusketak kontakizun horiek aztertu dituzten ikerlariak omentzen ditu, eta ondare horretaz dugun ulermena berritzen laguntzen du.
Mitologo, antropologo eta historialarien elkarlanari esker, aurrerapen berriak aurkezten ditu- batez ere mitologia konparatutik ateraiak – kondaira horien jatorria, zentzua eta bilakaera argitzen dutenak.
Irailean, Ospitaleak, Baionako Bonnat-Helleu museoak eta Euskal Kultur Erakundeak (EKE), sintesi gaurkotu bat ere eskainiko dute, akitaniar mitologiari buruzko kolokio ezohizko baten kari.
Erakusketaren prentsa dosiera telegarkatu hemen.
Animazioen
programa
- Bisita iruzkinduak
ondare bitartekari batek emanik- Maiatzaren 22an, ostiralez, 18.00etan (euskaraz)
- Ekainaren 19an, ostiralez, 18.00etan
- Uztail-agorrila : ostiral guziz 11.00etan
- Irailaren 20ean, larunbatez, eta 21ean, igandez (Ondare Egunak) ,
- Urriaren 2an, ostiralez, 18.00etan.
Hitzaldiak
Ospitaleak proposatzen du hitzaldi ziklo bat, erakusketaren kontseilu zientifikoaren kideek eramaten dutena.
Euskal baserriko mitologia hirian plantatzen delarik, Thierry Truffaut, antropologoa, ihauterietan eta neguko festetan aditua Apirilaren 3an, ostiralez, 19.00etan
Mari, figura nabarmena eukal mitologian, Jon Mentxakatorre Odriozola, Euskal Herrujo uniberstitateko doktorea Apirilaren 30ean, ostegunez, 19.00etan (euskaraz)
Mitologia eta megalistismoa, mitotik errealitatera, Pablo Martikorena, arkeologoa Ekainaren 19an, ostiralez, 19:00etan
Eukal mitologia gure gizarte garaikidearen ikuspegitik – Hitzaldi marraztua, Aitzpea Leizaola Egaña, antropologian doktorearekin eta Amaia Carrère, ilustratzailearekin. Urriaren 2an, ostiralez, 19:00etan (euskaraz, bat-bateko itzulpenarekin)
- Ikusgarriak
- « Iki mihi klik » Jokin Iringarai eta Kattalin Sallaberry jokolariekin
Erreserbatzea hobe, toki mugatuak Maiatzaren 22an, ostiralez, 19.00etan (euskaraz)
- « Iki mihi klik » Jokin Iringarai eta Kattalin Sallaberry jokolariekin
Eskaintza ikasleentzat
Bisita gidatuak bitartekari batekin edo gabe
Bisitak eta ondotik tailer pedagogikoak
Egun erdiko edo egun osoko animazioa
2 edo 3 eguneko egonaldiak Ospitalean
Dosier pedagogikoa telekargatzeko hemen.
